De Gao boom en stikstof

Ik besef steeds meer dat, zelfs in een moeilijke groei-omgeving zoals hier, we uitstekende middelen hebben om bij te dragen aan de verbetering van het milieu, de bodem en de voedselvoorziening. De boom waarover ik iets ga uitleggen, heet officieel Faidherbia albida, ja, inderdaad een tongbreker. In de plaatselijke taal, het Hausa, noemen we hem de Gao-boom.

Stikstof is net als kalium en fosfaat, een belangrijke stof voor planten om te kunnen groeien. Terwijl er in Nederland een stikstof-overschot is, geldt in Niger dat stikstof en andere voedingsstoffen voor de planten veel minder beschikbaar zijn.

Welke rol speelt de Gao-boom in de stikstofvoorziening?


De Gao-boom behoort tot de vlinderbloemigen. Dat is een grote plantenfamilie die bekend staat om zijn stikstofbindende eigenschappen. De Gao-boom is er een meester in. Hij wordt wel  6 tot 30 m hoog en ontwikkelt in de grond een zeer diepe penwortel. Daardoor is hij geen concurrent voor de gewassen eromheen. Het is eerder gunstig voor de planten eromheen, omdat hij de voedingsstoffen zoals kalium en fosfaat van diep van beneden oppompt en door zijn blad te verliezen de grond bemest.
Vlinderbloemige planten hebben daarnaast ook een samenwerking met bacteriën die stikstof uit de lucht halen en opslaan bij de wortels van de plant/boom. Op die manier komt er extra stikstof in de grond. Ik heb dat effect met eigen ogen gezien in de velden bij de Sowing Seeds of Change in de Sahel-projectboerderij Maza Tsaye. Gierstplanten die in de buurt van een Gao-boom staan, groeien beter en zijn donkerder groen van kleur dan verderop.

Een grote boom geeft toch veel schaduw?


Nu hoor ik de boeren en tuinders onder jullie al denken: 'Maar hoe zit het met de schaduw die zo'n grote boom geeft? Verstoort dat niet de productie van de gewassen?’ Nou, dat is een andere prachtige eigenschap van deze boom. Hij laat zijn bladeren vallen aan het begin van het regenseizoen. En de bladeren beginnen weer te groeien tegen het einde van het regenseizoen en aan het begin van het droge seizoen. Zo zorgt de boom gedurende het droge seizoen voor heerlijke schaduw, maar tijdens het regenseizoen is hij kaal!

En zijn prachtige gekrulde oranje peulen zijn rijp midden in het droge seizoen en zijn een goed (eiwitrijk, dus stikstofrijk) voedsel voor kamelen, koeien, schapen en geiten.

Nog een niet onbelangrijk detail in deze streken: de Gao-boom kan leven van slechts 250 mm regen per jaar en we krijgen hier gemiddeld ongeveer 500 mm per jaar.

Is hij niet geweldig, de Gao-boom!!!



gao tree



Nieuwsbrief ontvangen?

Blijf op de hoogte;
Het laatste nieuws in je mailbox. Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

schrijf je in

Heb je een vraag?

Mirjam Baas-Ridderhof
(secretaris st. Niger Zending)

Stuur een mail

Contact